୧. ଓଡ଼ିଆ ବର୍ଣ୍ଣମାଳାରେ ଥିବା ବର୍ଗ୍ୟ ବ୍ୟଞ୍ଜନ ବର୍ଣ୍ଣମାନଙ୍କର ସଂଖ୍ୟା କେତେ?
- A) ୨୦
- B) ୨୫
- C) ୩୦
- D) ୩୯
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ୨୫
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'କ' ଠାରୁ 'ମ' ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଞ୍ଚୋଟି ବର୍ଗ (କ, ଚ, ଟ, ତ, ପ) ରେ ପ୍ରତ୍ୟେକରେ ୫ଟି ଲେଖାଏଁ ମୋଟ ୨୫ଟି ବର୍ଣ୍ଣକୁ ବର୍ଗ୍ୟ ବ୍ୟଞ୍ଜନ ବା ସ୍ପର୍ଶ ବର୍ଣ୍ଣ କୁହାଯାଏ।
୨. 'ଅଦରଖ ବେପାରୀର ଜାହାଜ ମୂଲ' — ଏହି ଲୋକବାଣୀର ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଅଦା ବ୍ୟବସାୟ କରିବା
- B) ଅନଧିକାର ଚର୍ଚ୍ଚା ବା ନିଜ କ୍ଷମତା ବାହାରେ ମୁଣ୍ଡ ଖେଳାଇବା
- C) ଜାହାଜରେ ବେପାର କରିବା
- D) କ୍ଷତି ସହିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଅନଧିକାର ଚର୍ଚ୍ଚା ବା ନିଜ କ୍ଷମତା ବାହାରେ ମୁଣ୍ଡ ଖେଳାଇବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଯେଉଁ ବିଷୟରେ ନିଜର ଅଧିକାର ବା ସାମର୍ଥ୍ୟ ନାହିଁ, ସେଥିରେ ଅଯଥା ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବାକୁ ଏହି ଲୋକବାଣୀ ବୁଝାଏ।
୩. 'ବାସ୍ତବ' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ପ୍ରକୃତି ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟ କ'ଣ?
- A) ବସ୍ତୁ + ଅ (ଷ୍ଣ)
- B) ବାସ୍ତ + ବ
- C) ବସ୍ + ତବ
- D) ବାସ୍ତୁ + ଅ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବସ୍ତୁ + ଅ (ଷ୍ଣ)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବସ୍ତୁ ଶବ୍ଦରେ ଭବାର୍ଥେ 'ଅ' (ଷ୍ଣ) ତଦ୍ଧିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ 'ବାସ୍ତବ' ଗଠିତ ହୋଇଛି।
୪. 'ସଚ୍ଚରିତ୍ର' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ସନ୍ଧି ବିଚ୍ଛେଦ କଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ସତ୍ + ଚରିତ୍ର
- B) ସଚ୍ + ଚରିତ୍ର
- C) ସଦ୍ + ଚରିତ୍ର
- D) ସନ୍ + ଚରିତ୍ର
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସତ୍ + ଚରିତ୍ର
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ତ୍' ପରେ 'ଚ' ଥିଲେ 'ତ୍' ସ୍ଥାନରେ 'ଚ୍' ହୋଇ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର 'ଚ୍ଚ' ହୁଏ (ସତ୍ + ଚରିତ୍ର = ସଚ୍ଚରିତ୍ର)।
୫. 'ବୃକ୍ଷଟିର ଶାଖାପ୍ରଶାଖା ବହୁତ ବଡ଼।' — ଏଠାରେ 'ଶାଖାପ୍ରଶାଖା' କେଉଁ ସମାସ ଅଟେ?
- A) କର୍ମଧାରୟ
- B) ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସମାସ
- C) ବହୁବ୍ରୀହି
- D) ଅବ୍ୟୟୀଭାବ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସମାସ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଶାଖା ଓ ପ୍ରଶାଖା = ଶାଖାପ୍ରଶାଖା (ଉଭୟ ପଦର ସମାନ ପ୍ରଧାନ୍ୟ ଥିବାରୁ ଏହା ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସମାସ)।
୬. 'ଗୌରୀଶଙ୍କର ରାୟଙ୍କୁ କର୍ମବୀର ଉପାଧି ମିଳିଥିଲା।' — ଏଠାରେ 'କର୍ମବୀର' କି ପ୍ରକାର ପଦ?
- A) ଜାତିବାଚକ ବିଶେଷ୍ୟ
- B) ଉପାଧିବାଚକ (ସଂଜ୍ଞାବାଚକ) ବିଶେଷ୍ୟ
- C) କ୍ରିୟାଜ ବିଶେଷଣ
- D) କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଉପାଧିବାଚକ (ସଂଜ୍ଞାବାଚକ) ବିଶେଷ୍ୟ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଏକ ସମ୍ମାନଜନକ ଉପାଧି ବା ନାମକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରୁଥିବାରୁ ଏହା ସଂଜ୍ଞାବାଚକ/ନାମବାଚକ ବିଶେଷ୍ୟ।
୭. 'ଗରୀବଙ୍କୁ ଅନ୍ନ ଦିଅ।' — ଏହି ବାକ୍ୟରେ 'ଅନ୍ନ' କି ପ୍ରକାର କର୍ମ?
- A) ମୁଖ୍ୟ କର୍ମ
- B) ଗୌଣ କର୍ମ
- C) ପ୍ରଯୋଜ୍ୟ କର୍ତ୍ତା
- D) ଅକର୍ମକ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମୁଖ୍ୟ କର୍ମ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଦ୍ୱିକର୍ମକ କ୍ରିୟାରେ ବସ୍ତୁବାଚକ କର୍ମଟି ମୁଖ୍ୟ କର୍ମ ('ଅନ୍ନ') ଏବଂ ପ୍ରାଣୀବାଚକ କର୍ମଟି ଗୌଣ କର୍ମ ('ଗରୀବଙ୍କୁ') ହୁଏ।
୮. 'ଅଭିଜ୍ଞ' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ବିପରୀତାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ କ'ଣ?
- A) ନିରଭିଜ୍ଞ
- B) ଅନଭିଜ୍ଞ
- C) ଦୁରଭିଜ୍ଞ
- D) ବିଜ୍ଞ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଅନଭିଜ୍ଞ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅଭିଜ୍ଞ (ଅନୁଭବୀ) ର ପ୍ରକୃତ ବିପରୀତ ହେଉଛି 'ଅନ୍ + ଅଭିଜ୍ଞ = ଅନଭିଜ୍ଞ' (ଅନଭିଜ୍ଞତା ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି)।
୯. 'ଓଠ ତଳେ ହସିବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଯଥାର୍ଥ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଲୁଚାଇ ହସିବା ବା ଉପହାସ କରିବା
- B) ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ହସିବା
- C) ଲଜ୍ଜିତ ହେବା
- D) ଓଠ କାମୁଡ଼ିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଲୁଚାଇ ହସିବା ବା ଉପହାସ କରିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅନ୍ୟକୁ ଗୋପନରେ ବିଦ୍ରୂପ ବା ଉପହାସ କରି ହସିବାକୁ 'ଓଠ ତଳେ ହସିବା' କୁହାଯାଏ।
୧୦. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଦ୍ଧ ବନାନ ବିଶିଷ୍ଟ ଶବ୍ଦ?
- A) ଶୁଶ୍ରୂଷା
- B) ଶୁଶ୍ରୁଷା
- C) ସୁଶ୍ରୂଷା
- D) ଶୂଶ୍ରୂଷା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଶୁଶ୍ରୂଷା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଶୁଶ୍ରୂଷା (ପ୍ରଥମରେ ତାଲବ୍ୟ ଶୁ, ମଝିରେ ଦୀର୍ଘ ଶ୍ରୂ ଏବଂ ଶେଷରେ ମୂର୍ଦ୍ଧନ୍ୟ ଷା) ହିଁ ଶୁଦ୍ଧ ବନାନ।
୧୧. 'ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରେ ଯିଏ' — ଏକ ପଦରେ ପ୍ରକାଶ କଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଖେଚର
- B) ନଭଚର
- C) ନିଶାଚର
- D) ଉଭୟ A ଓ B
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: D) ଉଭୟ A ଓ B
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଖେ (ଆକାଶରେ) ଚରେ ଯେ = ଖେଚର (ପକ୍ଷୀ); ସେହିପରି ନଭରେ ଚରେ ଯେ = ନଭଚର। ଉଭୟ ପ୍ରୟୋଗ ସିଦ୍ଧ।
୧୨. 'କୁରଙ୍ଗ' କାହାର ପ୍ରତିଶବ୍ଦ ଅଟେ?
- A) ହରିଣ
- B) ଘୋଡ଼ା
- C) କାଉ
- D) କୁକୁର
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ହରିଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ହରିଣର ପ୍ରତିଶବ୍ଦ: କୁରଙ୍ଗ, ମୃଗ, ସାରଙ୍ଗ, ଚାରୁଲୋଚନ।
୧୩. 'କଳାହାଣ୍ଡିର ଲୋକମାନେ ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ କାଳାତିପାତ କରୁଛନ୍ତି।' — 'ଦାରିଦ୍ର୍ୟରେ' ପଦରେ କେଉଁ କାରକ/ବିଭକ୍ତି ହୋଇଛି?
- A) ଅଧିକରଣ କାରକ (ଅବସ୍ଥାଧିକରଣ)
- B) କରଣ କାରକ
- C) ଅପାଦାନ କାରକ
- D) କର୍ମ କାରକ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅଧିକରଣ କାରକ (ଅବସ୍ଥାଧିକରଣ)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଜୀବନର ଅବସ୍ଥା ବୁଝାଉଥିବାରୁ ଅବସ୍ଥାଧିକରଣରେ ସପ୍ତମୀ ବିଭକ୍ତି ('ରେ') ପ୍ରଯୁକ୍ତ ହୋଇଛି।
୧୪. 'ସେ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ନାହାନ୍ତି।' — ଏହି ବାକ୍ୟରେ 'ନାହାନ୍ତି' କି ପ୍ରକାର ଅବ୍ୟୟ?
- A) ସଂଯୋଜକ ଅବ୍ୟୟ
- B) ନିଷେଧାର୍ଥକ (ନାସ୍ତିସୂଚକ) ଅବ୍ୟୟ
- C) ବିକଳ୍ପାର୍ଥକ ଅବ୍ୟୟ
- D) ପଦାନ୍ୱୟୀ ଅବ୍ୟୟ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ନିଷେଧାର୍ଥକ (ନାସ୍ତିସୂଚକ) ଅବ୍ୟୟ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କାର୍ଯ୍ୟର ଅନୁପସ୍ଥିତି ବା ଅସ୍ୱୀକାର ଭାବ ବୁଝାଉଥିବାରୁ 'ନାହାନ୍ତି' ନିଷେଧାର୍ଥକ ଅବ୍ୟୟ ଅଟେ।
୧୫. 'ଘଟୋତ୍କଚ' କେଉଁ ସମାସ ନିଷ୍ପନ୍ନ ପଦ?
- A) ତତ୍ପୁରୁଷ
- B) ବହୁବ୍ରୀହି ସମାସ
- C) କର୍ମଧାରୟ
- D) ଦ୍ୱିଗୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ବହୁବ୍ରୀହି ସମାସ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଘଟ ପରି ଉତ୍କଚ (କେଶହୀନ ଚନ୍ଦାମୁଣ୍ଡ) ଯାହାର = ଘଟୋତ୍କଚ (ଭୀମଙ୍କ ପୁତ୍ର)। ଅନ୍ୟ ପଦ ପ୍ରଧାନ ହୋଇଥିବାରୁ ବହୁବ୍ରୀହି।
୧୬. 'ଉପରଠାଉରିଆ ଭାବେ ଦେଖିବା' — ଏହି ଅର୍ଥ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା ରୂଢ଼ି କେଉଁଟି?
- A) ଆଖି ବୁଲାଇବା
- B) ଆଖି ଖୋଲିବା
- C) ଆଖି ଛଳଛଳ ହେବା
- D) ଆଖି ପୋଡ଼ିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଆଖି ବୁଲାଇବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଗଭୀର ଭାବେ ନ ପଢ଼ି ବା ନ ଦେଖି କେବଳ ମୋଟାମୋଟି ଉପରୁ ଥରେ ଦେଖିନେବାକୁ 'ଆଖି ବୁଲାଇବା' କୁହାଯାଏ।
୧୭. 'ଅନ୍ତଃକରଣ' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ସନ୍ଧି ବିଚ୍ଛେଦ କଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଅନ୍ତଃ + କରଣ
- B) ଅନ୍ତର୍ + କରଣ
- C) ଅନ୍ତସ୍ + କରଣ
- D) ଅନ୍ତ + କରଣ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅନ୍ତଃ + କରଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବିସର୍ଗ ପରେ 'କ' ଥିଲେ ବିସର୍ଗ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହେ (ଅନ୍ତଃ + କରଣ = ଅନ୍ତଃକରଣ)।
୧୮. କର୍ମବାଚ୍ୟରେ କର୍ତ୍ତା ପଦରେ କେଉଁ ବିଭକ୍ତି ହୋଇଥାଏ?
- A) ପ୍ରଥମା
- B) ଦ୍ୱିତୀୟା
- C) ତୃତୀୟା
- D) ଷଷ୍ଠୀ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: C) ତୃତୀୟା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କର୍ମବାଚ୍ୟରେ କର୍ତ୍ତା ଅନୁକ୍ତ ରହେ, ତେଣୁ ଅନୁକ୍ତ କର୍ତ୍ତାରେ ତୃତୀୟା ବିଭକ୍ତି ('ଦ୍ୱାରା') ହୁଏ (ଯଥା: ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାବଣ ନିହତ ହେଲା)।
୧୯. 'ଜଙ୍ଘାଳ' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଦ୍ରୁତଗାମୀ ବା ବେଗରେ ଦୌଡ଼ିପାରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି
- B) ଜଙ୍ଘ ବିଶିଷ୍ଟ
- C) ଅଳସୁଆ ବ୍ୟକ୍ତି
- D) ବଣୁଆ ଲୋକ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଦ୍ରୁତଗାମୀ ବା ବେଗରେ ଦୌଡ଼ିପାରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଜଙ୍ଘା + ଆଳ (ତଦ୍ଧିତ ପ୍ରତ୍ୟୟ) = ଜଙ୍ଘାଳ (ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଚାଲି ବା ଦୌଡ଼ି ପାରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି)।
୨୦. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଏକ ତତ୍ସମ ଶବ୍ଦ ଅଟେ?
- A) ଘିଅ
- B) ଘୃତ
- C) ତେଲ
- D) ପାଣି
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଘୃତ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ଘୃତ' ସଂସ୍କୃତ ମୂଳ ଶବ୍ଦ (ତତ୍ସମ); ଏହାର ତଦ୍ଭବ ରୂପ ହେଉଛି 'ଘିଅ'।'
୨୧. 'ଚିତ୍ତ ଉଚ୍ଚାଟ ହେବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ମନ ଅସ୍ଥିର ବା ବ୍ୟାକୁଳ ହେବା
- B) ରାଗିଯିବା
- C) ଉଚ୍ଚକୁ ଡେଇଁବା
- D) ପାଗଳ ହେବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମନ ଅସ୍ଥିର ବା ବ୍ୟାକୁଳ ହେବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଉତ୍କଣ୍ଠା ବା ଉଦ୍ବେଗ ଯୋଗୁଁ ମନରେ ଶାନ୍ତି ନ ରହିବାକୁ 'ଚିତ୍ତ ଉଚ୍ଚାଟ ହେବା' କୁହାଯାଏ।
୨୨. 'ଅଦୃଷ୍ଟପୂର୍ବ' ଶବ୍ଦର ସମାସ କ'ଣ?
- A) ଉପପଦ ତତ୍ପୁରୁଷ
- B) ସୁପ୍-ସୁପା (ନିତ୍ୟ) ସମାସ
- C) କର୍ମଧାରୟ
- D) ବହୁବ୍ରୀହି
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ସୁପ୍-ସୁପା (ନିତ୍ୟ) ସମାସ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ପୂର୍ବେ ଅଦୃଷ୍ଟ = ଅଦୃଷ୍ଟପୂର୍ବ (ପୂର୍ବପଦ ପରବର୍ତ୍ତୀ ହୋଇ ଗଠିତ ସୁପ୍-ସୁପା ସମାସ)।
୨୩. 'ବୟସ ବଢ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ବୁଦ୍ଧି ନ ହେବା' — ଏହି ଭାବ ପ୍ରକାଶକ ଲୋକବାଣୀ କେଉଁଟି?
- A) ବୁଢ଼ା ବାଳୁଙ୍ଗା
- B) ବୟସ ଗଲେ ବୁଦ୍ଧି ପାଚେ
- C) ବାଳୁତ ମନ କାହାରିକୁ ନ ମାନେ
- D) ବଳ ଥିଲେ ବୁଦ୍ଧି ଲୋଡ଼ା ନାହିଁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବୁଢ଼ା ବାଳୁଙ୍ଗା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବୟସ ବୃଦ୍ଧି ସତ୍ତ୍ୱେ ଯେଉଁ ଲୋକର ଅପରିପକ୍ୱତା ଓ ବାଳୁଙ୍ଗାପଣ ଦୂର ହୁଏ ନାହିଁ, ତାକୁ 'ବୁଢ଼ା ବାଳୁଙ୍ଗା' ବୋଲାଯାଏ।
୨୪. 'କ୍ଷୌର' ଶବ୍ଦର ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) କ୍ଷୁର କାମ (ଦାଢ଼ି/ବାଳ କାଟିବା)
- B) ଦୁଗ୍ଧ
- C) ତୀର
- D) କ୍ଷତି
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କ୍ଷୁର କାମ (ଦାଢ଼ି/ବାଳ କାଟିବା)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କ୍ଷୁର ଦ୍ୱାରା କରାଯାଉଥିବା କେଶ ମୁଣ୍ଡନ ବା ଦାଢ଼ି ସଫା କରିବା କାର୍ଯ୍ୟକୁ 'କ୍ଷୌର କର୍ମ' କୁହାଯାଏ।
୨୫. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁ ଶବ୍ଦଟି ଶୁଦ୍ଧ ଅଟେ?
- A) ଐରାବତ
- B) ଐରାବତ୍ତ
- C) ଏରାବତ
- D) ଐରାବତୀ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଐରାବତ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଇରାବତଙ୍କ ଅପତ୍ୟ = ଐରାବତ (ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ହାତୀ)। ଏଠାରେ 'ଐ' କାର ପ୍ରୟୋଗ ଶୁଦ୍ଧ।
୨୬. 'ଅହଂକାର' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ସନ୍ଧି ବିଚ୍ଛେଦ କେଉଁଟି?
- A) ଅହମ୍ + କାର
- B) ଅହନ୍ + କାର
- C) ଅହଃ + କାର
- D) ଅହଂ + କାର
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅହମ୍ + କାର
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବ୍ୟଞ୍ଜନ ସନ୍ଧି ନିୟମ ଅନୁସାରେ: ଅହମ୍ + କାର = ଅହଂକାର ('ମ୍' ସ୍ଥାନରେ ଅନୁସ୍ୱାର)।
୨୭. 'ବନ୍ଧ୍ୟା' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ବିପରୀତାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ କ'ଣ?
- A) ଅବନ୍ଧ୍ୟା
- B) ପ୍ରସୂତା
- C) ଜନନୀ
- D) ଉର୍ବରା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ପ୍ରସୂତା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଯେଉଁ ସ୍ତ୍ରୀ ସନ୍ତାନ ପ୍ରସବ କରିପାରେ ନାହିଁ ସେ 'ବନ୍ଧ୍ୟା'; ଯିଏ ସନ୍ତାନ ଜନ୍ମ ଦେଇଛି ସେ 'ପ୍ରସୂତା'।
୨୮. 'ଲୁହା ପରି କଠିନ' — ଏହାର ସମସ୍ତ ପଦ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଲୁହାକଠିନ
- B) ଲୌହକଠିନ
- C) କଠିନଲୁହା
- D) ଲୁହାପଥର
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଲୌହକଠିନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଉପମାନ କର୍ମଧାରୟ ସମାସ ଅନୁସାରେ: ଲୌହ (ଲୁହା) ପରି କଠିନ = ଲୌହକଠିନ।
୨୯. 'ସେ ସତର୍କତାର ସହିତ ଚାଲୁଛି।' — ଏଠାରେ 'ଚାଲୁଛି' କେଉଁ କାଳର କ୍ରିୟା?
- A) ସାଧାରଣ ବର୍ତ୍ତମାନ
- B) ଅସମ୍ପନ୍ନ ବର୍ତ୍ତମାନ
- C) ସମ୍ପନ୍ନ ବର୍ତ୍ତମାନ
- D) ସମ୍ଭାବ୍ୟ ବର୍ତ୍ତମାନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଅସମ୍ପନ୍ନ ବର୍ତ୍ତମାନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କାର୍ଯ୍ୟଟି ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ଅବିରତ ଚାଲୁ ରହିଛି (ସରି ନାହିଁ), ତେଣୁ ଏହା 'ଅସମ୍ପନ୍ନ ବର୍ତ୍ତମାନ' କାଳ।
୩୦. 'ଯାହାର କୌଣସି ଶତ୍ରୁ ଜନ୍ମି ନାହାନ୍ତି' — ଏକ ପଦରେ ପ୍ରକାଶ କଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଅଜାତଶତ୍ରୁ
- B) ନିଃଶତ୍ରୁ
- C) ଅରିନ୍ଦମ
- D) ଶତ୍ରୁହନ୍ତା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅଜାତଶତ୍ରୁ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନ ଜାତଃ ଶତ୍ରୁଃ ଯସ୍ୟ ସଃ = ଅଜାତଶତ୍ରୁ (ବହୁବ୍ରୀହି ସମାସ)।
୩୧. 'ଆକାଶ କୁସୁମ' ପରି ଅର୍ଥ ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବା ଅନ୍ୟ ଏକ ରୂଢ଼ି କେଉଁଟି?
- A) ବାଲିରୁ ତେଲ ବାହାର କରିବା
- B) କାଠିକର ପାଠ
- C) ଗୋବର ଗଣେଶ
- D) ଢିଙ୍କି ଶାଳେ ମୂଷା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବାଲିରୁ ତେଲ ବାହାର କରିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ବାଲିରୁ ତେଲ ପେଡ଼ିବା' ଏବଂ 'ଆକାଶ କୁସୁମ' ଉଭୟ ଅସମ୍ଭବ କାର୍ଯ୍ୟ ବା କଳ୍ପନାକୁ ବୁଝାଏ।
୩୨. 'ଅଧିପତି' ଶବ୍ଦରେ 'ଅଧି' ଉପସର୍ଗ କେଉଁ ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହୃତ?
- A) ଆଧିପତ୍ୟ ବା ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଅର୍ଥରେ
- B) ନିକଟ ଅର୍ଥରେ
- C) ବିପରୀତ ଅର୍ଥରେ
- D) ହୀନ ଅର୍ଥରେ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଆଧିପତ୍ୟ ବା ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଅର୍ଥରେ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ପ୍ରଭୁତ୍ୱ, ମୁଖ୍ୟ ବା ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ପ୍ରକାଶ କରିବା ଅର୍ଥରେ 'ଅଧି' ଉପସର୍ଗ ଯୋଗ ହୋଇଛି।
୩୩. 'କଳଙ୍କିତ' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ପ୍ରକୃତି ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟ କ'ଣ?
- A) କଳଙ୍କ + ଇତ
- B) କଳଙ୍କ୍ + ତ
- C) କଳ + ଅଙ୍କିତ
- D) କଳଙ୍କ + ଈତ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କଳଙ୍କ + ଇତ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କଳଙ୍କ (ବିଶେଷ୍ୟ) + ଇତ (ତଦ୍ଧିତ ଇତଚ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ) = କଳଙ୍କିତ (ବିଶେଷଣ)।
୩୪. 'ସମସ୍ତ ଶିକ୍ଷକ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।' — ଏହି ବାକ୍ୟରେ 'ସମସ୍ତ' କି ପ୍ରକାର ବିଶେଷଣ?
- A) ପରିମାଣବାଚକ ବିଶେଷଣ
- B) ସମୂହବାଚକ/ସଂଖ୍ୟାବାଚକ ବିଶେଷଣ
- C) ବିଧେୟ ବିଶେଷଣ
- D) କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ସମୂହବାଚକ/ସଂଖ୍ୟାବାଚକ ବିଶେଷଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଗଣନାଯୋଗ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କ ସାମଗ୍ରିକ ସମଷ୍ଟିକୁ ବୁଝାଉଥିବାରୁ ଏହା ସାମୂହିକ ସଂଖ୍ୟାବାଚକ ବିଶେଷଣ।
୩୫. 'ସରୋଜିନୀ' ଶବ୍ଦର ସମାର୍ଥକ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ପଦ୍ମିନୀ (ପଦ୍ମ ପୋଖରୀ ବା ପଦ୍ମଲତା)
- B) ସୂର୍ଯ୍ୟମୁଖୀ
- C) ନଦୀ
- D) ରାତ୍ରି
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ପଦ୍ମିନୀ (ପଦ୍ମ ପୋଖରୀ ବା ପଦ୍ମଲତା)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସରୋଜ (ପଦ୍ମ) ମାନଙ୍କର ସମୂହ ବା ପଦ୍ମପୂର୍ଣ୍ଣ ପୁଷ୍କରିଣୀକୁ 'ସରୋଜିନୀ' ବା 'ପଦ୍ମିନୀ' କୁହାଯାଏ।
୩୬. 'ଅତି ପୁରୁଣା ବନ୍ଧୁତା ଭାଙ୍ଗିଯିବା' — ଏହି ଅର୍ଥରେ କେଉଁ ରୂଢ଼ି ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ?
- A) ମନ ଫାଟିବା
- B) ତଳେ ପଡ଼ିବା
- C) ହାତ ଛାଡ଼ିବା
- D) ଆଖି ଖୋଲିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମନ ଫାଟିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଦୁହିଁଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଆତ୍ମୀୟତା କ୍ରମଶଃ ନଷ୍ଟ ହୋଇ ମନୋମାଳିନ୍ୟ ଘଟିବାକୁ 'ମନ ଫାଟିବା' କୁହାଯାଏ।
୩୭. 'ବିଦ୍ୟୁତ୍ପ୍ରଭା' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ସନ୍ଧି ବିଚ୍ଛେଦ କ'ଣ?
- A) ବିଦ୍ୟୁତ୍ + ପ୍ରଭା
- B) ବିଦ୍ୟୁଦ୍ + ପ୍ରଭା
- C) ବିଦ୍ୟୁ + ପ୍ରଭା
- D) ବିଦ୍ୟୁତି + ପ୍ରଭା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବିଦ୍ୟୁତ୍ + ପ୍ରଭା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବ୍ୟଞ୍ଜନ ସନ୍ଧି ଅନୁସାରେ: ବିଦ୍ୟୁତ୍ + ପ୍ରଭା = ବିଦ୍ୟୁତ୍ପ୍ରଭା।
୩୮. 'ହରିଣଟି ବ୍ୟାଧ ଭୟରେ ଦ୍ରୁତଗତିରେ ପଳାଇଲା।' — ଏଠାରେ 'ଦ୍ରୁତଗତିରେ' କି ପ୍ରକାର ପଦ?
- A) କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ
- B) ବିଶେଷ୍ୟ
- C) କ୍ରିୟାପଦ
- D) ସର୍ବନାମ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ପଳାଇଲା' କ୍ରିୟାର ଗତି ବା ରୀତି ପ୍ରକାଶ କରୁଥିବାରୁ 'ଦ୍ରୁତଗତିରେ' ଏକ କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ।
୩୯. 'ଜଳଚର' ଶବ୍ଦର ସମାସ କ'ଣ?
- A) ଉପପଦ ତତ୍ପୁରୁଷ ସମାସ
- B) କର୍ମଧାରୟ ସମାସ
- C) ବହୁବ୍ରୀହି ସମାସ
- D) ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସମାସ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଉପପଦ ତତ୍ପୁରୁଷ ସମାସ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଜଳରେ ଚରେ ଯେ = ଜଳଚର (ଉପପଦ ସହିତ ଧାତୁ ନିଷ୍ପନ୍ନ ପଦ ମିଶି ଉପପଦ ତତ୍ପୁରୁଷ ହୋଇଛି)।
୪୦. 'ଯିଏ କୌଣସି ପକ୍ଷ ଅବଲମ୍ବନ କରେ ନାହିଁ' — ଏକ ପଦରେ ପ୍ରକାଶ କଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ନିରପେକ୍ଷ
- B) ତଟସ୍ଥ
- C) ମଧ୍ୟସ୍ଥ
- D) ଉଭୟ A ଓ B
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: D) ଉଭୟ A ଓ B
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନିଷ୍ପକ୍ଷପାତୀ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ 'ନିରପେକ୍ଷ' କିମ୍ବା 'ତଟସ୍ଥ' କୁହାଯାଏ।
୪୧. 'ଅକର୍ମକ' ଶବ୍ଦର ବ୍ୟାସବାକ୍ୟ କ'ଣ?
- A) ନାହିଁ କର୍ମ ଯାହାର
- B) ନ କର୍ମ
- C) କର୍ମର ଅଭାବ
- D) କର୍ମହୀନ ଯିଏ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ନାହିଁ କର୍ମ ଯାହାର
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନାହିଁ କର୍ମ ଯାହାର = ଅକର୍ମକ (ନାସ୍ତିବାଚକ ବହୁବ୍ରୀହି ସମାସ)।
୪୨. 'ଅନ୍ଧକୁ ଲଉଡ଼ି ଫିଙ୍ଗିବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଅସହାୟର ସାହାରା ଛଡ଼ାଇନେବା
- B) ବାଡ଼ି ଫିଙ୍ଗିବା
- C) ଅନ୍ଧକୁ ମାରିବା
- D) ରାସ୍ତା ଦେଖାଇବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅସହାୟର ସାହାରା ଛଡ଼ାଇନେବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଦୁର୍ବଳ ବା ଅସହାୟ ବ୍ୟକ୍ତିର ଏକମାତ୍ର ଆଶ୍ରୟକୁ ଛଡ଼ାଇନେଇ ତାକୁ ବିପନ୍ନ କରିବା।
୪୩. 'କ୍ଷେମ' ଶବ୍ଦର ପ୍ରକୃତ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) କଲ୍ୟାଣ ବା ମଙ୍ଗଳ
- B) କ୍ଷମା
- C) କ୍ଷତି
- D) ଦୁଃଖ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କଲ୍ୟାଣ ବା ମଙ୍ଗଳ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ଯୋଗକ୍ଷେମ' ଶବ୍ଦରେ 'ଯୋଗ' ଅର୍ଥ ଅପ୍ରାପ୍ତ ବସ୍ତୁର ପ୍ରାପ୍ତି ଏବଂ 'କ୍ଷେମ' ଅର୍ଥ ପ୍ରାପ୍ତ ବସ୍ତୁର ସୁରକ୍ଷା ବା କଲ୍ୟାଣ।
୪୪. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଦ୍ଧ ବନାନ ଅଟେ?
- A) କୃତ୍ତିବାସ
- B) କୃତିବାସ
- C) କୃତ୍ତିବାଶ
- D) କୃତିବାଶ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କୃତ୍ତିବାସ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କୃତ୍ତି (ଚର୍ମ) ବାସ (ବସ୍ତ୍ର) ଯାହାର = କୃତ୍ତିବାସ (ଶିବ)। ଏଠାରେ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର 'ତ୍ତ' ପ୍ରୟୋଗ ଶୁଦ୍ଧ।
୪୫. 'ଗଛରୁ ଫଳଟିଏ ପଡ଼ିଲା।' — ଏହି ବାକ୍ୟକୁ କର୍ମବାଚ୍ୟରେ ରୂପାନ୍ତର କଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଗଛ ଦ୍ୱାରା ଫଳ ପଡ଼ିଲା।
- B) ଗଛରୁ ଫଳଟିଏ ପକାଗଲା।
- C) ଫଳଟି ଗଛରୁ ପଡ଼ି ହେଲା।
- D) ଏହାର କର୍ମବାଚ୍ୟ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: D) ଏହାର କର୍ମବାଚ୍ୟ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ପଡ଼ିଲା' ଏକ ଅକର୍ମକ କ୍ରିୟା। ବାକ୍ୟରେ କର୍ମ ନ ଥିବାରୁ ଏହାର କର୍ମବାଚ୍ୟ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ (ଭାବବାଚ୍ୟ ହୋଇପାରେ)।
୪୬. 'ଅତିଶୟ ଦର୍ପ ବା ଅହଙ୍କାର ଭଲ ନୁହେଁ' — ଏହି ଅର୍ଥରେ କେଉଁ ଲୋକବାଣୀଟି ପ୍ରସିଦ୍ଧ?
- A) ଅତି ଦର୍ପେ ହତା ଲଙ୍କା
- B) ଅତି ଭକ୍ତି ଚୋରର ଲକ୍ଷଣ
- C) ଦର୍ପଣ ଆଗରେ ଚେହେରା
- D) ଗର୍ବ କଲେ ସର୍ବନାଶ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅତି ଦର୍ପେ ହତା ଲଙ୍କା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ରାବଣର ଚରମ ଅହଙ୍କାର ଯୋଗୁଁ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣଲଙ୍କା ଧ୍ୱଂସ ହୋଇଥିଲା, ସେଥିପାଇଁ 'ଅତି ଦର୍ପେ ହତା ଲଙ୍କା' କୁହାଯାଏ।
୪୭. 'ଉତ୍ତମ' ଶବ୍ଦରେ କେଉଁ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ହୋଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ବୁଝାଉଛି?
- A) ତର
- B) ତମ
- C) ଇଷ୍ଠ
- D) ଅନୀୟ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ତମ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଉଦ୍ + ତମ = ଉତ୍ତମ (ସବୁଠାରୁ ଭଲ ଅର୍ଥରେ 'ତମ' ପ୍ରତ୍ୟୟ)।
୪୮. 'ଭଗିନୀ' ଶବ୍ଦର ତଦ୍ଭବ ରୂପ କ'ଣ?
- A) ଭଉଣୀ
- B) ଭାଉଜ
- C) ଭାଣିଜୀ
- D) ବୋହୂ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଭଉଣୀ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସଂସ୍କୃତ ତତ୍ସମ 'ଭଗିନୀ' ରୂପାନ୍ତରିତ ହୋଇ ଓଡ଼ିଆରେ ତଦ୍ଭବ 'ଭଉଣୀ' ହୋଇଛି।
୪୯. 'ଜଙ୍ଗଲରେ ନିଆଁ ଲାଗିଲା।' — ଏଠାରେ 'ଜଙ୍ଗଲରେ' ପଦରେ କେଉଁ କାରକ ହୋଇଛି?
- A) ସ୍ଥାନାଧିକରଣ (ଅଧିକରଣ କାରକ)
- B) କରଣ କାରକ
- C) ଅପାଦାନ କାରକ
- D) କର୍ମ କାରକ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସ୍ଥାନାଧିକରଣ (ଅଧିକରଣ କାରକ)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କ୍ରିୟା ସାଧିତ ହେବାର ସ୍ଥାନକୁ ସ୍ଥାନାଧିକରଣ କୁହାଯାଏ ଏବଂ ସେଥିରେ ସପ୍ତମୀ ବିଭକ୍ତି ('ରେ') ହୁଏ।
୫୦. 'ଯେଉଁ ଧାତୁରେ କୌଣସି ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗ ନ ହୋଇ ନିଜେ ସିଦ୍ଧ ଥାଏ', ତାକୁ କ'ଣ କୁହାଯାଏ?
- A) ମୌଳିକ (ସିଦ୍ଧ) ଧାତୁ
- B) ସାଧିତ ଧାତୁ
- C) ନାମଧାତୁ
- D) ଯୌଗିକ ଧାତୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମୌଳିକ (ସିଦ୍ଧ) ଧାତୁ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଯେଉଁ ଧାତୁକୁ ଆଉ ଭାଙ୍ଗି ହୁଏ ନାହିଁ (ଯଥା: ପଢ୍, ଲେଖ୍, ଖା), ତାହାକୁ ମୌଳିକ ବା ସିଦ୍ଧ ଧାତୁ କୁହାଯାଏ।
୫୧. 'ଚିତ୍ + ଆନନ୍ଦ' ସନ୍ଧି ହେଲେ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଚିଦାନନ୍ଦ
- B) ଚିତ୍ତାନନ୍ଦ
- C) ଚିନ୍ନାନନ୍ଦ
- D) ଚିତାନନ୍ଦ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଚିଦାନନ୍ଦ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ତ୍' ପରେ ସ୍ୱରବର୍ଣ୍ଣ 'ଆ' ଆସିବାରୁ 'ତ୍' ସ୍ଥାନରେ ତାର ତୃତୀୟ ବର୍ଣ୍ଣ 'ଦ୍' ହୋଇଛି (ଚିତ୍ + ଆନନ୍ଦ = ଚିଦାନନ୍ଦ)।
୫୨. 'ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ପନ୍ନମତି' ବ୍ୟକ୍ତି କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?
- A) ଯାହାର ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଉଚିତ ବୁଦ୍ଧି ଦେଖାଦିଏ
- B) ଯେ ବହୁତ କଥା କହେ
- C) ଯେ ଅତୀତ କଥା ମନେ ରଖେ
- D) ଯେ ଭବିଷ୍ୟତ ଦେଖିପାରେ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଯାହାର ତତ୍କ୍ଷଣାତ୍ ଉଚିତ ବୁଦ୍ଧି ଦେଖାଦିଏ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବିପଦ ବା ଜଟିଳ ପ୍ରଶ୍ନ ଆସିଲେ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ପନ୍ନ (ଉତ୍ପନ୍ନ) ହୁଏ ଯାହାର ମତି (ବୁଦ୍ଧି) = ପ୍ରତ୍ୟୁତ୍ପନ୍ନମତି।
୫୩. 'କାହାରିକୁ ଆଶ୍ରା ନ କରିବା' — ଏହାର ଉପଯୁକ୍ତ ରୂଢ଼ି କେଉଁଟି?
- A) ନିଜ ଗୋଡ଼ରେ ନିଜେ ଠିଆ ହେବା
- B) ଗୋଡ଼ କାଢ଼ିବା
- C) ଗୋଡ଼ ଟାଣିବା
- D) ହାତ ଯୋଡ଼ିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ନିଜ ଗୋଡ଼ରେ ନିଜେ ଠିଆ ହେବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସ୍ୱାବଲମ୍ବୀ ହୋଇ ଅନ୍ୟ କାହାର ସାହାଯ୍ୟ ବିନା ବଞ୍ଚିବାକୁ 'ନିଜ ଗୋଡ଼ରେ ନିଜେ ଠିଆ ହେବା' କୁହାଯାଏ।
୫୪. 'ମହାଜନ' ଶବ୍ଦର ସମାସ କ'ଣ?
- A) କର୍ମଧାରୟ
- B) ତତ୍ପୁରୁଷ
- C) ବହୁବ୍ରୀହି
- D) ଦ୍ୱିଗୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କର୍ମଧାରୟ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ମହାନ୍ ଅଟେ ଯେ ଜନ = ମହାଜନ (ବିଶେଷଣ-ବିଶେଷ୍ୟ କର୍ମଧାରୟ ସମାସ)।
୫୫. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଦ୍ଧ ଶବ୍ଦ ଅଟେ?
- A) ମଧ୍ୟାହ୍ନ
- B) ମଧ୍ୟାହ୍ଣ
- C) ମଧ୍ୟାହ୍ନ଼
- D) ମଧ୍ୟାହ୍ଣ଼
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମଧ୍ୟାହ୍ନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ମଧ୍ୟ + ଅହ୍ନ' ରେ ଣତ୍ୱ ବିଧି ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ହୁଏ ନାହିଁ, ତେଣୁ 'ମଧ୍ୟାହ୍ନ' (ଦନ୍ତ୍ୟ ନ) ଶୁଦ୍ଧ। (ଅପରାହ୍ଣ ରେ ମୂର୍ଦ୍ଧନ୍ୟ ଣ ହୁଏ)।
୫୬. 'ଅଦୃଶ୍ୟ' ର ପ୍ରକୃତି ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟ କ'ଣ?
- A) ଅ + ଦୃଶ୍ + ୟ (କ୍ୟପ୍)
- B) ଅଦୃଶ୍ + ୟ
- C) ଅନ୍ + ଦୃଶ୍ୟ
- D) ଅ + ଦୃଶ୍ + ତ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅ + ଦୃଶ୍ + ୟ (କ୍ୟପ୍)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ଦୃଶ୍' ଧାତୁରେ କର୍ମବାଚ୍ୟରେ 'ୟ' (କ୍ୟପ୍) ପ୍ରତ୍ୟୟ ଏବଂ ନଞ୍ ଉପସର୍ଗ ଯୋଗେ 'ଅଦୃଶ୍ୟ' ଗଠିତ।
୫୭. 'ତସିଲଦାର' ଶବ୍ଦଟି କେଉଁ ଭାଷାରୁ ଆସିଛି?
- A) ଫାରସୀ
- B) ଇଂରାଜୀ
- C) ଓଲନ୍ଦାଜ
- D) ଚୀନା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଫାରସୀ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ରାଜସ୍ୱ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଶବ୍ଦ 'ତସିଲଦାର', 'ଜମିଦାର', 'ଖଜଣା' ଫାରସୀ/ଆରବୀ ମୂଳରୁ ଓଡ଼ିଆକୁ ଆସିଛି।
୫୮. 'ଯୋଡ଼ିଏ ବଳଦ ଚାଷ କରୁଛନ୍ତି।' — ଏଠାରେ 'ଯୋଡ଼ିଏ' କି ପ୍ରକାର ବିଶେଷଣ?
- A) ସଂଖ୍ୟାବାଚକ
- B) ପରିମାଣବାଚକ
- C) ଗୁଣବାଚକ
- D) କ୍ରିୟାଜ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସଂଖ୍ୟାବାଚକ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଦୁଇଟି ସଂଖ୍ୟାକୁ ବୁଝାଉଥିବାରୁ 'ଯୋଡ଼ିଏ' ଏକ ସଂଖ୍ୟାବାଚକ ବିଶେଷଣ ପଦ।
୫୯. 'ଅତି ପୁରୁଣା ବସ୍ତୁର ନବୀକରଣ' — ଏହା କେଉଁ ଲୋକବାଣୀର ଭାବ?
- A) ପୁରୁଣା ଚାଉଳ ଭାତେ ବଢ଼େ
- B) ନୂଆ ବୋହୂର ଢଙ୍ଗ ଢାଙ୍ଗ
- C) ପୁରୁଣା ପୋଥିରେ ନୂଆ ବାଇଗଣ
- D) କନା ଚିରି ଗୁଡ଼ ଖାଇବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: C) ପୁରୁଣା ପୋଥିରେ ନୂଆ ବାଇଗଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ପୁରୁଣା ବିଷୟରେ କିଛି ନୂଆ ପ୍ରୟୋଗ କରି ଆଡ଼ମ୍ବର ଦେଖାଇବାକୁ ବୁଝାଏ।
୬୦. 'ଆପାଦମସ୍ତକ' ଶବ୍ଦର ବ୍ୟାସବାକ୍ୟ କ'ଣ?
- A) ପାଦ ଠାରୁ ମସ୍ତକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ
- B) ପାଦ ଓ ମସ୍ତକ
- C) ମସ୍ତକରୁ ପାଦ
- D) ପାଦରେ ମସ୍ତକ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ପାଦ ଠାରୁ ମସ୍ତକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ପାଦଠାରୁ ମସ୍ତକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ = ଆପାଦମସ୍ତକ (ବ୍ୟାପ୍ତି ଅର୍ଥରେ ଅବ୍ୟୟୀଭାବ ସମାସ)।
୬୧. 'ଚକ୍ଷୁଶୂଳ' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଆଖି ବିନ୍ଧିବା
- B) ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅପ୍ରିୟ ବା ଶତ୍ରୁଭାବାପନ୍ନ ବ୍ୟକ୍ତି
- C) କଣ୍ଟା ଫୁଟିବା
- D) ଅନ୍ଧ ହେବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅପ୍ରିୟ ବା ଶତ୍ରୁଭାବାପନ୍ନ ବ୍ୟକ୍ତି
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଯାହାକୁ ଆଖି ସହିପାରେ ନାହିଁ ବା ଯିଏ ସବୁବେଳେ ଈର୍ଷାର କାରଣ ହୁଏ, ତାକୁ 'ଚକ୍ଷୁଶୂଳ' କୁହାଯାଏ।
୬୨. 'ପ୍ରତ୍ୟୁହ' କାହାର ପ୍ରତିଶବ୍ଦ ଅଟେ?
- A) ବିଘ୍ନ ବା ବାଧା
- B) ପ୍ରଭାତ
- C) ଯୁଦ୍ଧ
- D) ମିଳନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବିଘ୍ନ ବା ବାଧା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ପ୍ରତ୍ୟୁହ' ଅର୍ଥ ବିପଦ, ଅନ୍ତରାୟ ବା ବାଧା। (ପ୍ରତ୍ୟୁଷ ଅର୍ଥ ପ୍ରଭାତ)।
୬୩. 'ଅନୁକମ୍ପନ' ଶବ୍ଦର ସନ୍ଧି କ'ଣ?
- A) ଅନୁ + କମ୍ପନ
- B) ଅନୁସ୍ + କମ୍ପନ
- C) ଅନୁଃ + କମ୍ପନ
- D) ଅନ୍ + କମ୍ପନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅନୁ + କମ୍ପନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅନୁ (ଉପସର୍ଗ) + କମ୍ପନ = ଅନୁକମ୍ପନ।
୬୪. 'ସନ୍ଧି' କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?
- A) ପରସ୍ପର ସନ୍ନିହିତ ଦୁଇ ବର୍ଣ୍ଣର ମିଳନକୁ
- B) ଦୁଇ ପଦର ମିଳନକୁ
- C) କ୍ରିୟା ସହ ବିଭକ୍ତି ଯୋଗକୁ
- D) ବାକ୍ୟ ସହ ଅବ୍ୟୟ ଯୋଗକୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ପରସ୍ପର ସନ୍ନିହିତ ଦୁଇ ବର୍ଣ୍ଣର ମିଳନକୁ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଦୁଇଟି ବର୍ଣ୍ଣ ପରସ୍ପର ପାଖାପାଖି ଆସି ମିଳିତ ହେଲେ ତାହାକୁ 'ସନ୍ଧି' କୁହାଯାଏ (ପଦର ମିଳନକୁ ସମାସ କୁହାଯାଏ)।
୬୫. 'ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ' ଶବ୍ଦର ସମାସ କ'ଣ?
- A) ଭିକ୍ଷାର ଅଭାବ (ଅବ୍ୟୟୀଭାବ)
- B) ଦୁଷ୍ଟ ଭିକ୍ଷା (କର୍ମଧାରୟ)
- C) ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଆକୁଳ (ତତ୍ପୁରୁଷ)
- D) ବହୁବ୍ରୀହି
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଭିକ୍ଷାର ଅଭାବ (ଅବ୍ୟୟୀଭାବ)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଭିକ୍ଷାର ଅଭାବ = ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ('ଦୁର୍' ଅବ୍ୟୟ ଅଭାବ ଅର୍ଥରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇ ଅବ୍ୟୟୀଭାବ ସମାସ ହୋଇଛି)।
୬୬. 'ଅତି ବିଶ୍ୱସ୍ତ ଲୋକ ବିଶ୍ୱାସଘାତକତା କରିବା' — ଏହି ଅର୍ଥରେ କେଉଁ ଲୋକବାଣୀ ପ୍ରଯୁକ୍ତ ହୁଏ?
- A) କାଖରେ ପିଲା ଢିଣ୍ଡୋରା ନଗର
- B) ଯାହାକୁ ରଖିବେ ଅନନ୍ତ
- C) ଘର ଢିଙ୍କି କୁମ୍ଭୀର
- D) ତେଲିଆ ମୁଣ୍ଡରେ ତେଲ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: C) ଘର ଢିଙ୍କି କୁମ୍ଭୀର
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନିଜ ପରିବାର ବା ନିଜର ବିଶ୍ୱାସୀ ଲୋକ ଶତ୍ରୁତା ଆଚରଣ କଲେ 'ଘର ଢିଙ୍କି କୁମ୍ଭୀର' କୁହାଯାଏ।
୬୭. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଦ୍ଧ ବନାନ ଅଟେ?
- A) ଉପରୋକ୍ତ
- B) ଉପର୍ଯ୍ୟୁକ୍ତ
- C) ଉପରୁକ୍ତ
- D) ଉପରୀଉକ୍ତ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଉପର୍ଯ୍ୟୁକ୍ତ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଉପରି + ଉକ୍ତ = ଉପର୍ଯ୍ୟୁକ୍ତ। ଓଡ଼ିଆ/ସଂସ୍କୃତ ସନ୍ଧି ନିୟମାନୁସାରେ 'ଉପରୋକ୍ତ' ଅଶୁଦ୍ଧ, 'ଉପର୍ଯ୍ୟୁକ୍ତ' ଶୁଦ୍ଧ।
୬୮. 'ସୋପାନ' କାହାର ପ୍ରତିଶବ୍ଦ ଅଟେ?
- A) ସିଡ଼ି ବା ପାହାଚ
- B) ରାସ୍ତା
- C) ନଦୀ
- D) ଦ୍ୱାର
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସିଡ଼ି ବା ପାହାଚ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଉପରକୁ ଉଠିବା ପାହାଚ ବା ସିଡ଼ିକୁ ସଂସ୍କୃତ/ଓଡ଼ିଆରେ 'ସୋପାନ' କୁହାଯାଏ।
୬୯. 'ଚତୁର' ଶବ୍ଦରୁ ଭାବବାଚକ ବିଶେଷ୍ୟ ପଦ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଚତୁରତା ବା ଚାତୁର୍ଯ୍ୟ
- B) ଚତୁରୀ
- C) ଚତୁରମଣି
- D) ଚାତୁରୀପଣ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଚତୁରତା ବା ଚାତୁର୍ଯ୍ୟ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଚତୁର (ବିଶେଷଣ) + ତା = ଚତୁରତା, କିମ୍ବା ଚତୁର + ଷ୍ଣ୍ୟ = ଚାତୁର୍ଯ୍ୟ (ଭାବବାଚକ ବିଶେଷ୍ୟ)।
୭୦. 'ଜିଗୀଷୁ' ବ୍ୟକ୍ତି କାହାକୁ କୁହାଯାଏ?
- A) ଯେ ଜୟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ
- B) ଯେ ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ
- C) ଯେ ବଞ୍ଚିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ
- D) ଯେ ଭୋଜନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଯେ ଜୟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଜୟ କରିବାର ଇଚ୍ଛା ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି = ଜିଗୀଷୁ। (ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି = ଜିଜ୍ଞାସୁ)।
୭୧. 'ଆକାଶ ଭାଙ୍ଗି ପଡ଼ିବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ବଜ୍ରପାତ ହେବା
- B) ଚରମ ବିପଦ ବା ଦାରୁଣ ଦୁଃଖ ହଠାତ୍ ମାଡ଼ିଆସିବା
- C) ବର୍ଷା ହେବା
- D) ଆକାଶ ନଷ୍ଟ ହେବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଚରମ ବିପଦ ବା ଦାରୁଣ ଦୁଃଖ ହଠାତ୍ ମାଡ଼ିଆସିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅସହ୍ୟ ବିପଦ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ହଠାତ୍ ଅଜାଡ଼ି ହୋଇପଡ଼ିବାକୁ 'ଆକାଶ ଭାଙ୍ଗି ପଡ଼ିବା' କୁହାଯାଏ।
୭୨. 'ଅତୁଳନୀୟ' ଶବ୍ଦର ବ୍ୟାସବାକ୍ୟ କ'ଣ?
- A) ନ ତୁଳନୀୟ (ତୁଳନା କରାଯାଇ ନ ପାରେ ଯାହା)
- B) ଅତିଶୟ ତୁଳନୀୟ
- C) ତୁଳନାର ଅଭାବ
- D) ତୁଳନା ଯୋଗ୍ୟ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ନ ତୁଳନୀୟ (ତୁଳନା କରାଯାଇ ନ ପାରେ ଯାହା)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନ ତୁଳନୀୟ = ଅତୁଳନୀୟ (ନଞ୍ ତତ୍ପୁରୁଷ ସମାସ)।
୭୩. 'କୃପା' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ବିପରୀତାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ କ'ଣ?
- A) ଅକୃପା ବା କ୍ରୋଧ
- B) ନିଷ୍ଠୁରତା
- C) ଅନୁକମ୍ପା
- D) ଦୟାହୀନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅକୃପା ବା କ୍ରୋଧ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'କୃପା' (ଦୟା) ର ପ୍ରକୃତ ବ୍ୟାକରଣଗତ ବିପରୀତ ଶବ୍ଦ ହେଉଛି 'ଅକୃପା' (କୋପ ବା କ୍ରୋଧ)।
୭୪. 'ସେ କାର୍ଯ୍ୟଟି ନିପୁଣତାର ସହିତ ସମ୍ପାଦନ କଲେ।' — ଏଠାରେ 'ନିପୁଣତାର ସହିତ' କି ପଦ?
- A) କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ
- B) ନାମ ବିଶେଷଣ
- C) ବିଧେୟ ବିଶେଷଣ
- D) ସାର୍ବନାମିକ ବିଶେଷଣ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କ୍ରିୟାର ସମ୍ପାଦନ ରୀତି ବୁଝାଉଥିବାରୁ ଏହା ଏକ କ୍ରିୟା ବିଶେଷଣ ପଦାବଳୀ।
୭୫. 'ସମୁଦ୍ର' ରେ ଲାଗୁଥିବା ଅଗ୍ନିକୁ ଏକ ପଦରେ କ'ଣ କୁହାଯାଏ?
- A) ଦାବାନଳ
- B) ବଡ଼ବାନଳ
- C) ଜଠରାଗ୍ନି
- D) ହୁତାଶନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ବଡ଼ବାନଳ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସମୁଦ୍ରର ଅଗ୍ନି = ବଡ଼ବାନଳ; ଜଙ୍ଗଲର ଅଗ୍ନି = ଦାବାନଳ; ପେଟର ଅଗ୍ନି = ଜଠରାଗ୍ନି।
୭୬. 'ଗଛରୁ ପତ୍ର ଖସିଲା।' — ଏଠାରେ 'ଖସିଲା' କି ପ୍ରକାର ଧାତୁ ନିଷ୍ପନ୍ନ କ୍ରିୟା?
- A) ମୌଳିକ ଧାତୁ
- B) ନାମଧାତୁ
- C) ପ୍ରେରଣାର୍ଥକ ଧାତୁ
- D) ଯୌଗିକ ଧାତୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମୌଳିକ ଧାତୁ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ଖସ୍' ଏକ ମୌଳିକ ଧାତୁ ଅଟେ।
୭୭. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଦ୍ଧ ବନାନ ବିଶିଷ୍ଟ ଶବ୍ଦ?
- A) ସ୍ୱାୟତ୍ତଶାସନ
- B) ସ୍ୱାୟତଶାସନ
- C) ସ୍ୱାୟତ୍ୟଶାସନ
- D) ସ୍ୱାୟତ୍ତଶାସନ଼
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସ୍ୱାୟତ୍ତଶାସନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସ୍ୱ + ଆୟତ୍ତ = ସ୍ୱାୟତ୍ତ; ତେଣୁ 'ସ୍ୱାୟତ୍ତଶାସନ' (ତ୍ତ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର) ଶୁଦ୍ଧ ରୂପ।
୭୮. 'ଗାତ ଖୋଳିବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ମାଟି ତାଡ଼ିବା
- B) ଅନ୍ୟର ଅନିଷ୍ଟ ବା ବିପଦ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିବା
- C) କୂଅ ଖୋଳିବା
- D) ଘର ତିଆରି କରିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଅନ୍ୟର ଅନିଷ୍ଟ ବା ବିପଦ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କାହାରି କ୍ଷତି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଗୁପ୍ତ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର କରିବାକୁ 'ଗାତ ଖୋଳିବା' କୁହାଯାଏ।
୭୯. 'ସର୍ବନାଶ ହେବା ପରେ ସାବଧାନ ହେବା' — ଏହି ଅର୍ଥରେ କେଉଁ ଲୋକବାଣୀ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ?
- A) ଚୋର ଗଲା ପରେ ବୁଦ୍ଧି ପାଚେ
- B) ବେଳ ଥାଉଁ ଥାଉଁ ବାଡ଼ ବନ୍ଧ
- C) ଉଷୁନା ଧାନ ଗଜା ହେବା
- D) ଅନ୍ଧାରରେ ବାଡ଼ି ବୁଲାଇବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଚୋର ଗଲା ପରେ ବୁଦ୍ଧି ପାଚେ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କ୍ଷତି ଘଟିସାରିବା ପରେ ପ୍ରତିକାର ଚିନ୍ତା କରି କୌଣସି ଲାଭ ନ ଥିବା କଥାକୁ ବୁଝାଏ।
୮୦. 'ପରାକ୍ରମ' ଶବ୍ଦରେ କେଉଁ ଉପସର୍ଗ ଯୁକ୍ତ ହୋଇଛି?
- A) ପ୍ର
- B) ପରା
- C) ପରି
- D) ପ୍ରତି
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ପରା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ପରା + କ୍ରମ୍ + ଅ = ପରାକ୍ରମ ('ପରା' ଏକ ସଂସ୍କୃତ ଉପସର୍ଗ)।
୮୧. 'ଚିରଶତ୍ରୁତା' — ଏହାର ସମସ୍ତ ପଦ କ'ଣ ହେବ?
- A) ଅହିନକୁଳ
- B) ଅହିନକୁଳମ୍
- C) ଶତ୍ରୁତାଚିର
- D) ଦାଉସାଧନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅହିନକୁଳ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅହି (ସାପ) ଓ ନକୁଳ (ନେଉଳ) ର ବିରୋଧ = ଅହିନକୁଳ ସମ୍ପର୍କ (ଚିରନ୍ତନ ଶତ୍ରୁତା)।
୮୨. 'ଅମୂଲ୍ୟ' ଶବ୍ଦର ସମାସ କ'ଣ?
- A) ନାହିଁ ମୂଲ୍ୟ ଯାହାର (ବହୁବ୍ରୀହି)
- B) ନ ମୂଲ୍ୟ (ନଞ୍ ତତ୍ପୁରୁଷ)
- C) କର୍ମଧାରୟ
- D) ଦ୍ୱିଗୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ନାହିଁ ମୂଲ୍ୟ ଯାହାର (ବହୁବ୍ରୀହି)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନାହିଁ ମୂଲ୍ୟ ଯାହାର (ଅସୀମ ମୂଲ୍ୟବାନ) = ଅମୂଲ୍ୟ (ନାସ୍ତିବାଚକ ବହୁବ୍ରୀହି ସମାସ)।
୮୩. 'କାନ ଡେରିବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣିବା
- B) କାନରେ ହାତ ଦେବା
- C) କାନ ପରିଷ୍କାର କରିବା
- D) ଅବଜ୍ଞା କରିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅତ୍ୟନ୍ତ ମନୋଯୋଗ ସହକାରେ ଗୋପନରେ ବା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଶୁଣିବାକୁ 'କାନ ଡେରିବା' କୁହାଯାଏ।
୮୪. 'ସୁଜନ' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ବିପରୀତାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ କ'ଣ?
- A) ଦୁର୍ଜନ
- B) ଅସୁଜନ
- C) ନୀଚଜନ
- D) କୁଜନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଦୁର୍ଜନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଭଲ ବ୍ୟକ୍ତି 'ସୁଜନ'; ଏହାର ପ୍ରକୃତ ବିପରୀତ ହେଉଛି ଖରାପ ପ୍ରକୃତିର ବ୍ୟକ୍ତି 'ଦୁର୍ଜନ'।'
୮୫. 'ସେ ସବୁବେଳେ ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ ରହୁଛନ୍ତି।' — 'ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ' କି ପ୍ରକାର ପଦ?
- A) ବିଶେଷଣ
- B) ବିଶେଷ୍ୟ
- C) କ୍ରିୟାପଦ
- D) ଅବ୍ୟୟ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବିଶେଷଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ସେ' ସର୍ବନାମ ପଦର ମାନସିକ ଅବସ୍ଥା ଦର୍ଶାଉଥିବାରୁ 'ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ' ଏକ ବିଶେଷଣ ପଦ।
୮୬. 'ଉତ୍ + ମେଷ' ସନ୍ଧି କଲେ କେଉଁ ଶବ୍ଦଟି ହେବ?
- A) ଉନ୍ମେଷ
- B) ଉଦ୍ମେଷ
- C) ଉତ୍ମେଷ
- D) ଉଚ୍ଛେଷ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଉନ୍ମେଷ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: 'ତ୍' ପରେ ଅନୁନାସିକ 'ମ୍' ଆସିବାରୁ 'ତ୍' ସ୍ଥାନରେ 'ନ୍' ହୋଇଛି (ଉତ୍ + ମେଷ = ଉନ୍ମେଷ)।
୮୭. 'ବାସୁଦେବ' ଶବ୍ଦର ବ୍ୟୁତ୍ପତ୍ତିଗତ ପ୍ରକୃତି ଓ ପ୍ରତ୍ୟୟ କ'ଣ?
- A) ବସୁଦେବ + ଅ (ଷ୍ଣ)
- B) ବାସୁ + ଦେବ
- C) ବାସୁଦେବ + ଅ
- D) ବସୁ + ଦେବ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ବସୁଦେବ + ଅ (ଷ୍ଣ)
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁତ୍ର (ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ) = ବାସୁଦେବ (ଅପତ୍ୟାର୍ଥେ ତଦ୍ଧିତ 'ଅ' ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗେ ଆଦ୍ୟସ୍ୱର ବୃଦ୍ଧି)।
୮୮. 'ନଦୀ' ଶବ୍ଦର ସମାର୍ଥବାଚୀ ପ୍ରତିଶବ୍ଦ କେଉଁଟି?
- A) ସ୍ରୋତସ୍ୱିନୀ ବା ତଟିନୀ
- B) ବାରିଧି
- C) କୁମୁଦିନୀ
- D) ଅମ୍ବୁଜ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସ୍ରୋତସ୍ୱିନୀ ବା ତଟିନୀ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ନଦୀର ପ୍ରତିଶବ୍ଦ: ସ୍ରୋତସ୍ୱିନୀ, ତଟିନୀ, ତରଙ୍ଗିଣୀ, ନିମ୍ନଗା, କୂଳଙ୍କଷା।
୮୯. 'ଛତ୍ରଭଙ୍ଗ ଦେବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଛତା ଭାଙ୍ଗିବା
- B) ଭୟରେ ଛିନ୍ନଛତ୍ର ହୋଇ ପଳାୟନ କରିବା
- C) ବିଶ୍ରାମ ନେବା
- D) ଏକଜୁଟ ହେବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: B) ଭୟରେ ଛିନ୍ନଛତ୍ର ହୋଇ ପଳାୟନ କରିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଶୃଙ୍ଖଳା ଭାଙ୍ଗି ଏଣେତେଣେ ଦୌଡ଼ି ପଳାଇବାକୁ 'ଛତ୍ରଭଙ୍ଗ ଦେବା' ବୋଲାଯାଏ।
୯୦. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ଶୁଦ୍ଧ ଶବ୍ଦ ଅଟେ?
- A) ମନସ୍ତାପ
- B) ମନୋସ୍ତାପ
- C) ମନଃତାପ
- D) ମନସ୍ତାପ୍ପ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ମନସ୍ତାପ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ମନଃ + ତାପ = ମନସ୍ତାପ (ବିସର୍ଗ ପରେ 'ତ' ଥିବାରୁ ବିସର୍ଗ ଦନ୍ତ୍ୟ 'ସ୍' ହୋଇଛି)।
୯୧. 'ଆମ୍ଭମାନଙ୍କ ଦେଶରେ ନାନା ଜାତିର ଲୋକ ବାସ କରନ୍ତି।' — 'ଦେଶରେ' କେଉଁ କାରକ?
- A) ସ୍ଥାନାଧିକରଣ
- B) ବିଷୟାଧିକରଣ
- C) କରଣ କାରକ
- D) ଅପାଦାନ କାରକ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ସ୍ଥାନାଧିକରଣ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ବସବାସ କରିବାର ସ୍ଥାନ ଦର୍ଶାଉଥିବାରୁ ସ୍ଥାନାଧିକରଣରେ ସପ୍ତମୀ ବିଭକ୍ତି ହୋଇଛି।
୯୨. 'ଅଦୃଷ୍ଟ' ଶବ୍ଦର ସମାର୍ଥକ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ଭାଗ୍ୟ ବା ନିୟତି
- B) ଅନ୍ଧକାର
- C) ଦେଖା ନ ଯିବା
- D) ଦୂରତା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଭାଗ୍ୟ ବା ନିୟତି
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଯାହା ଆଗରୁ ଦେଖାଯାଇ ନାହିଁ ଅଥଚ ଘଟିବା ନିଶ୍ଚିତ, ତାହା 'ଅଦୃଷ୍ଟ' ବା 'ଭାଗ୍ୟ'।
୯୩. 'କଳ୍ପତରୁ' ଶବ୍ଦର ବ୍ୟାସବାକ୍ୟ କ'ଣ?
- A) କଳ୍ପନା ରୂପକ ତରୁ
- B) କଳ୍ପନା କରିବା ବୃକ୍ଷ
- C) କଳ୍ପ ଦାୟକ ତରୁ
- D) କଳ୍ପନାର ତରୁ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: C) କଳ୍ପ ଦାୟକ ତରୁ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସମସ୍ତ କାମନା ବା ମନୋବାଞ୍ଛା ପୂରଣ କରୁଥିବା ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ବୃକ୍ଷ = କଳ୍ପତରୁ (ମଧ୍ୟପଦଲୋପୀ କର୍ମଧାରୟ)।
୯୪. 'ଚିତାଭସ୍ମ' ଶବ୍ଦଟି କେଉଁ ସମାସ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ?
- A) ଷଷ୍ଠୀ ତତ୍ପୁରୁଷ
- B) କର୍ମଧାରୟ
- C) ବହୁବ୍ରୀହି
- D) ଅବ୍ୟୟୀଭାବ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଷଷ୍ଠୀ ତତ୍ପୁରୁଷ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଚିତାର ଭସ୍ମ = ଚିତାଭସ୍ମ (ଷଷ୍ଠୀ ତତ୍ପୁରୁଷ ସମାସ)।
୯୫. 'ଜିଭ ଟାଣିବା' — ଏହି ରୂଢ଼ିର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) କଥାବାର୍ତ୍ତାରେ ସଂଯମତା ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ତାଗିଦ୍ କରିବା
- B) ଜିଭ ଧରି ଟାଣିବା
- C) ଲୋଭ କରିବା
- D) ଚୁପ୍ ରହିବା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କଥାବାର୍ତ୍ତାରେ ସଂଯମତା ରକ୍ଷା କରିବାକୁ ତାଗିଦ୍ କରିବା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଅଣଅଧିକାର ବା ଅଶାଳୀନ କଥା କହୁଥିବା ଲୋକକୁ ଚେତାବନୀ ଦେବାକୁ 'ଜିଭ ଟାଣିବା' କୁହାଯାଏ।
୯୬. 'ଅଦୃଷ୍ଟ ଅନୁକୂଳ ହେଲେ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ହୁଏ' — ଏହି ଭାବ ପ୍ରକାଶକ ଲୋକବାଣୀ କେଉଁଟି?
- A) କପାଳ ଫିଟିଲେ ପଥର କୁସୁମ ହୁଏ
- B) କପାଳ ଲିଖନ କେ କରିବ ଆନ
- C) ଭାଗ୍ୟ ଆଦରି ବସିବା
- D) ତେଲିଆ ମୁଣ୍ଡରେ ତେଲ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) କପାଳ ଫିଟିଲେ ପଥର କୁସୁମ ହୁଏ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଭାଗ୍ୟ ସୁପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅତି ସହଜରେ ସିଦ୍ଧ ହୋଇଯାଏ।
୯୭. 'ପ୍ରବେଶ' ଶବ୍ଦର ସଠିକ୍ ବିପରୀତାର୍ଥବୋଧକ ଶବ୍ଦ କ'ଣ?
- A) ପ୍ରସ୍ଥାନ
- B) ନିଷ୍କାସନ
- C) ଅପ୍ରବେଶ
- D) ଗମନ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ପ୍ରସ୍ଥାନ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ଭିତରକୁ ଆସିବା 'ପ୍ରବେଶ'; ଏହାର ପ୍ରକୃତ ବିପରୀତ ହେଉଛି ବାହାରି ଚାଲିଯିବା ବା 'ପ୍ରସ୍ଥାନ'।'
୯୮. ନିମ୍ନଲିଖିତ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁ ଶବ୍ଦଟି ଶୁଦ୍ଧ ଅଟେ?
- A) ଅହୋରାତ୍ର
- B) ଅହୋରାତ୍ରୀ
- C) ଅହରରାତ୍ରି
- D) ଅହାରାତ୍ରୀ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଅହୋରାତ୍ର
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ସମାସ ନିଷ୍ପନ୍ନ ହେଲେ 'ଅହନ୍ ଓ ରାତ୍ରି' ମିଳିତ ହୋଇ 'ଅହୋରାତ୍ର' ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ ('ଅହୋରାତ୍ରୀ' ଅଶୁଦ୍ଧ)।
୯୯. 'ଜିଘାଂସା' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ କ'ଣ?
- A) ହତ୍ୟା କରିବାର ଇଚ୍ଛା
- B) ଖାଇବାର ଇଚ୍ଛା
- C) ଜୟ କରିବାର ଇଚ୍ଛା
- D) ବଞ୍ଚିବାର ଇଚ୍ଛା
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ହତ୍ୟା କରିବାର ଇଚ୍ଛା
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: ହନ୍ (ବଧ କରିବା) ଧାତୁ ସନ୍ ପ୍ରତ୍ୟୟ ଯୋଗେ: ବଧ ବା ହତ୍ୟା କରିବାର ଇଚ୍ଛା = ଜିଘାଂସା।
୧୦୦. 'ଯେଉଁ ବାକ୍ୟରେ ଆଦେଶ, ଉପଦେଶ ବା ଅନୁରୋଧ ପ୍ରକାଶ ପାଏ', ତାକୁ କି ବାକ୍ୟ କୁହାଯାଏ?
- A) ଆଦେଶାତ୍ମକ ବା ଅନୁଜ୍ଞାସୂଚକ ବାକ୍ୟ
- B) ବିବୃତିସୂଚକ ବାକ୍ୟ
- C) ବିସ୍ମୟସୂଚକ ବାକ୍ୟ
- D) ପ୍ରଶ୍ନସୂଚକ ବାକ୍ୟ
👉 Touch to Show Answer & Explanation
ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର: A) ଆଦେଶାତ୍ମକ ବା ଅନୁଜ୍ଞାସୂଚକ ବାକ୍ୟ
ବ୍ୟାଖ୍ୟା: କାହାରିକୁ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ, ଅନୁରୋଧ ବା ଉପଦେଶ ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ବାକ୍ୟକୁ ଅନୁଜ୍ଞାସୂଚକ ବାକ୍ୟ (Imperative Sentence) କୁହାଯାଏ।